TBMM İçtüzük değişikliği komisyonda kabul edildi (2)

TBMM (AA) – Görevde bulunan veya görevinden ayrılmış olan cumhurbaşkanı yardımcıları ve bakanlar hakkında görevleri ile ilgili suç işledikleri iddiasıyla TBMM üye tamsayısının salt çoğunluğunun vereceği önergeyle Meclis soruşturması açılması istenebilecek. Parlamenter hükümet sisteminde görev yapmış olan başbakanlar ve bakanlar hakkında da bu hükümler uygulanacak.

Anayasa'da yapılan değişikliklere uyum sağlamak amacı taşıyan TBMM İçtüzüğünde Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun Teklifi, TBMM Anayasa Komisyonunda kabul edildi.

Teklife göre, Meclis Genel Kurulunda duyurulmasında zaruret görülen olağanüstü acele hallerde, beşer dakikayı geçmemek üzere başkanın takdiri ile en çok üç kişiye gündem dışı söz verilecek.

Cumhurbaşkanı, cumhurbaşkanı yardımcıları ve bakanlar olağanüstü acele hallerde gündem dışı söz isterse başkan bu istemi yerine getirecek. Cumhurbaşkanı, cumhurbaşkanı yardımcıları ve bakanların açıklamalarından sonra siyasi parti grupları birer defa ve onar dakikayı aşmamak üzere konuşma hakkına sahip olacak. Grubu bulunmayan milletvekillerinden birine de beş dakikayı geçmemek üzere söz verilecek.

Teklifle, "Hükümetin temsili" başlıklı 62'nci madde, "Yürütmenin temsili" başlığı ile yeniden hazırlandı.

Bütçe sunuş konuşmasını yürütme adına cumhurbaşkanı yardımcısı veya bir bakan yapacak.

Bütçe ve kesin hesap kanun tekliflerinin görüşüldüğü Genel Kurul oturumlarına, yürütme adına cumhurbaşkanı yardımcıları ve bakanlar katılabilecek, görüş bildirebilecek.

Cumhurbaşkanı yardımcıları, bakanlar, bakan yardımcıları ve üst kademe kamu yöneticileri olağanüstü hal durumlarında Meclis Başkanının daveti üzerine bilgilendirme yapmak üzere Genel Kurul oturumlarına katılabilecek.

Sayıştay Başkanı veya yetkilendireceği daire başkanı ya da üye, gerektiğinde TBMM'de açıklama yapabilecek.

Cumhurbaşkanı yardımcıları, bakanlar, bakan yardımcıları ve üst kademe kamu yöneticileri, kapalı oturumlarda bulunabilecek.

Bir yasama döneminde sonuçlandırılamamış olan kanun teklifleri hükümsüz sayılacak. Ancak TBMM üyeleri bu teklifleri yenileyebilecek. Yenilenen teklifin tümü üzerindeki görüşmelerden sonra önceki dönemlere ait rapor ve metinler, açıkça belirtilmek kaydıyla komisyonca benimsenebilecek.

Yasama dönemi başında, önceki dönemde verilmiş yazılı soru, Meclis araştırması, genel görüşme ve Cumhurbaşkanınca bir kez daha görüşülmek üzere geri gönderilen kanunlar hükümsüz sayılacak.

Bir yasama döneminde sonuçlandırılamamış olan yürürlükteki Kanun Hükmündeki Kararnameler hükümsüz sayılmayacak ve bunlar hakkında kanun teklifleri hakkındaki hükümler uygulanacak.

Yürürlükten kaldırılan Kanun Hükmündeki Kararnamemeler, bir raporla Genel Kurula sunulmadan işlemden kaldırılamayacak.

– Kanun tekliflerinin Genel Kurul'da görüşülmesi

Kanun tekliflerinin Genel Kurul'da görüşülmesi usulü yeni hükümet sisteminin parametrelerine uyumlaştırıldı.

Ayrıca, Cumhurbaşkanınca yayımlanması kısmen uygun bulunmayan ve bir daha görüşülmek üzere TBMM'ye geri gönderilen kanunların görüşülmesi usulüne yönelik Anayasa değişikliğine uyum mahiyetinde düzenleme yapıldı.

Anayasa gereğince, TBMM'nin onaylamayı bir kanunla uygun bulmasına bağlı olan andlaşmalar, Cumhurbaşkanınca TBMM'ye genel gerekçesiyle sunulacak.

TBMM Başkanı bu andlaşmaları Genel Kağıtlar listesinde yayımlayacak ve Genel Kurulun bilgisine sunacak. Andlaşmaların gelen kağıtlar listesinde yayımından itibaren milletvekilleri tarafından andlaşmaların onaylanmasının uygun bulunduğuna dair kanun teklifi verilebilecek.

Bu teklif, diğer kanun tekliflerinin tabi olduğu usule göre işlem görecek.

– Genel veya özel af ilanını içeren kanun teklifleri

"Ölüm cezalarının yerine getirilmesine dair kanun tasarıları ile genel veya özel af ilanını içeren kanun tasarı ve teklifleri" başlıklı TBMM İçtüzüğü'nün 92'nci maddesi, "Genel veya özel af ilanını içeren kanun teklifleri" şeklinde değiştirildi.

Teklife göre, genel veya özel af ilanını içeren tekliflerin Genel Kurul'da kabulü, TBMM üye tamsayısının beşte üç çoğunluğunun kararı ile mümkün olacak.

Gerekli çoğunluk, söz konusu tekliflerin afla ilgili maddelerinde ve tümünün oylamasında ayrı ayrı aranacak. Teklif hakkında verilen genel veya özel af ilanını içeren değişiklik önergesinin kabulü halinde, kabul için gerekli beşte üç çoğunluğun tespiti için bu önergenin oylanması açık oylama suretiyle tekrarlanacak.

– Yazılı soru

İçtüzüğün "Bilgi Edinme ve Denetim Yolları" başlığı, kısmın birinci bölümünün başlığı ise "Yazılı soru" şeklinde değiştirildi.

Değiştirilen içtüzüğün 96'ncı maddesine göre, yazılı soru, kısa, gerekçesiz ve kişisel görüş ileri sürülmeksizin kişilik ve özel yaşama ilişkin konuları içermeyen bir önerge ile yazılı olarak cevaplanmak üzere milletvekillerinin, cumhurbaşkanı yardımcıları ve bakanlara yazılı olarak soru sormalarından ibaret olacak.

Yazılı soru önergesi, sadece bir milletvekili tarafından imzalanacak ve Başkanlığa verilecek.

Başkan, içtüzük şartlarına uygun gördüğü önergeleri gelen kağıtlar listesinde yayımlayacak ve ilgili cumhurbaşkanı yardımcıları ile bakanlara gönderecek.

– Meclis soruşturması önergeleri

"Cumhurbaşkanı yardımcıları ve bakanlar hakkında verilen Meclis soruşturması önergeleri" başlığıyla değiştirilen 107'nci madde ile görevde bulunan veya görevinden ayrılmış olan cumhurbaşkanı yardımcıları ve bakanlar hakkında görevleri ile ilgili suç işledikleri iddiasıyla TBMM üye tamsayısının salt çoğunluğunun vereceği önergeyle Meclis soruşturması açılması istenebilecek.

Bu önergede, görevleriyle ilgili işlerden dolayı hakkında Meclis soruşturması açılması istenen cumhurbaşkanı yardımcıları ve bakanların cezai sorumluluğu gerektiren fiillerinin görevleri sırasında işlendiğinden bahsedilmesi, hangi fiillerinin hangi kanun ve nizama aykırı olduğunun gerekçe gösterilmek ve maddesi de yazılmak suretiyle belirtilmesi zorunlu olacak.

TBMM Başkanlığına verilen Meclis soruşturması önergesi, gelen kağıtlar listesinde yayımlanacak, önergenin bir örneği derhal, hakkında soruşturma açılması istenen cumhurbaşkanı yardımcısı veya bakana Başkanlıkça gönderilecek ve Genel Kurulda okunacak.

Meclis soruşturması açılıp açılmaması hakkında yapılacak görüşmelerin günü, önergenin verilişinden itibaren bir ay içinde görüşülüp karara bağlanacak şekilde, bir özel gündem halinde Danışma Kurulunun teklifi üzerine Genel Kurulca tespit edilecek. Bu görüşme günü de ayrıca hakkında soruşturma açılması istenen cumhurbaşkanı yardımcısı veya bakana bildirilecek.

Sırasıyla, önergeyi verenlerden ilk imza sahibinin veya onun göstereceği bir diğer imza sahibinin, şahısları adına üç milletvekilinin ve o sırada görevde bulunsun veya bulunmasın, hakkında soruşturma açılması istenen cumhurbaşkanı yardımcısı veya bakanın konuşacağı bir görüşmeden sonra, Meclis soruşturması açılıp açılmaması hakkında üye tamsayısının beşte üçünün gizli oyuyla karar verilecek.

Parlamenter hükümet sisteminde görev yapmış olan başbakanlar ve bakanlar hakkında da bu hükümler uygulanacak.

(Sürecek)

Advertisements

ALATURKA AİLESİ ÜYELERİ NE DİYOR?