Categories
Bilim Teknoloji

“Sessiz katilin” uyarısı cep telefonuna gelecek

MERSİN (AA) – HAKAN CAN ŞAHİN – Mersin'de, kimya öğretmen Berrin Tosmur Şahin'in, ''Uykuda ölüme son'' adlı proje kapsamında, karbonmonoksitin neden olduğu zehirlenme ve ölümlerin önüne geçmek amacıyla simülasyonunu hazırladığı sensörler, zehirli gaza maruz kalanların yardımına koşulmasını sağlamak amacıyla önceden belirlenen cep telefonu numaralarına mesaj gönderecek.

Kadri Şaman Mersin Ticaret ve Sanayi Odası Anadolu Teknik Lisesi'nde görevli 41 yaşındaki Şahin, robotik kodlama alanına duyduğu ilgi nedeniyle bir proje hazırladı.

Şahin'in, yaklaşık 300 lira harcayarak, maket bir ev üzerinde simüle ettiği projesine, öğrencileri Gülcan Erkal, Sertay Sakan, Enes İlçiktoğ ve Yusuf Emun katkı sundu.

Projede önemli bir yere sahip olan sensörler, Amerika Birleşik Devletleri Çevre Koruma Ajansı (EPA) ve Dünya Sağlık Örgütü'nün (DSÖ) belirlediği değerler doğrultusunda, kapalı bir ortamın karbonmonoksit seviyesini ölçmeye yarıyor.

Sensörler, seviyenin yükselmesiyle oda içerisindeki kişileri “buzzer ” cihazı yardımıyla yüksek sesle uyarırken, eş zamanlı olarak duvara montajlanan küçük bir LCD ekrana görsel uyarı verdiriyor.

Aynı zamanda odanın herhangi bir yerine yerleştirilen hava tahliye fanının çalıştırılmasını sağlayan ve “pushetta ” uygulamasıyla önceden belirlenen cep telefonu numaralarına bildirim mesajı gönderilmesini sağlayan sensörler, böylelikle “sessiz katil ” olarak bilinen karbonmonoksite maruz kalanlara hızlıca ilk yardım ve sağlık ekiplerinin müdahale etmesine imkan tanıyor.

  • “Zehirlenme ve ölümlerin önüne geçilebilir “

Şahin, AA muhabirine yaptığı açıklamada, geçen yıl Türkiye genelinde karbonmonoksitten zehirlenen 526 kişiden 116'sının hayatını kaybettiğini anımsattı.

Karbonmonoksitin solunum yoluyla girdiği vücutta kana karışıp, oksijen alımını engellediğini ve böylelikle zehirlenme ve ölümlere neden olduğunu belirten Şahin, ''Alınacak tedbirlerle karbonmonoksite bağlı zehirlenme ve ölümlerin önüne geçilebilir. Bizim projemiz bu soruna yönelik alınabilecek en önemli tedbirlerden birisidir.'' dedi.

Projenin kapalı her ortamda uygulanabileceğini vurgulayan Şahin, ''Projemizin kapalı olan her ortamda kullanılabileceğini yapmış olduğumuz bir maket ev üzerinde deneyerek başarılı olduk. Önümüzdeki süreçte projemizin tanıtımı için gerekli yerlere başvuru yapacağız. Ayrıca uygulanabilir olması ve gerekli desteğin sağlanması için de Sağlık Bakanlığı yetkilileriyle görüşmeyi planlıyoruz.'' diye konuştu.

Advertisements
Categories
Alaturka Gazetesi

“Sessiz katil”e otomatik açılan pencereli çözüm

TRABZON (AA) – MELTEM YILMAZ – Karadeniz Teknik Üniversitesi (KTÜ) Elektrik Elektronik Mühendisliği Bölümü öğrencileri, halk arasında “sessiz katil” olarak ifade edilen karbonmonoksit zehirlenmelerinin önüne geçmek için “Akıllı ev sistemi” projesi hazırladı.

Proje kapsamında bir araya gelen iki arkadaş, yaklaşık 6 aylık çalışmanın ardından geliştirdikleri sensörlerle ortamdaki hava kalitesini ölçen ve oksijen miktarı tehlikeli boyutlara ulaştığında pencereleri açarak, temiz hava akışı sağlayan akıllı ev sistemiyle karbonmonoksit zehirlenmelerinin önüne geçmeyi hedefliyor.

Projede yer alan öğrencilerden Samet Ak, AA muhabirine yaptığı açıklamada, karbonmonoksit zehirlenmelerinin birçok şekilde gerçekleştiğini, Türkiye’de soba ve doğalgaz kaynaklı zehirlenmelerin de çoğunlukta olduğunu söyledi.

Bu kapsamda iki arkadaş bir araya gelerek karbonmonoksit zehirlenmelerine karşı akıllı ev sistemi projesini geliştirdiklerini dile getiren Ak, “Karbonmonoksit zehirlenmeleri halk arasında ‘sessiz katil’ olarak bilinir. İnsanlar, kendi başlarına bu zehirlenmelere karşı önlem almalarına fırsat kalmadan zehirlenmektedir. Odada oluşan karbonmonoksit seviyesinin bir sistem tarafından monitörize edilmesi veya bu sistemin belli bir seviyeden sonra uyarıda bulunması, insanların önlem almasına yardımcı olabilmektedir.” diye konuştu.

– “Projemiz sayesinde istenmeyen ölümlerin önüne geçmiş olacağız”

Ak, yaptıkları çalışmanın, insanların hiçbir şey yapmasına gerek kalmadan yaşam ihtimalini artıran bir sistem olduğunu vurgulayarak, sözlerini şöyle sürdürdü:

“Ülkemizde karbonmonoksite bağlı ölümler çoğunlukta olduğundan bunu en aza indirmek amacıyla böyle bir proje geliştirdik. Çünkü karbonmonoksit rengi, kokusu, tadı belli olmayan sessiz katil olarak bilinen bir gaz. Bizim projemizde gaz miktarı insana zarar veren seviyeye ulaştığında pencereler otomatik olarak açılacak, gerekli havalandırmalar sağlanacak ve insanlara zarar vermeyecek seviyeye geldiğinde de pencerelerimiz otomatik olarak kapanacak. Projemiz sayesinde istenmeyen ölümlerin önüne geçmiş olacağız. Bu nedenle projemiz önemli bir proje.”

Gaz seviyesine bağlı olarak kişilere mesaj da gönderileceğini ifade eden Ak, “Gaz seviyesi belli bir seviyeye geldiğinde ilgili kişiye mesaj gönderilecek. Bunun amacı da evde engelli bir vatandaş ya da çocuk olabilir. O nedenle bilgilendirmek amacıyla kişiye gaz seviyesine bağlı mesaj da gönderiliyor. Kişiye gelen mesaj sadece bilgilendirme amaçlı. Sistemimiz çünkü gaz seviyesine bağlı olarak havalandırma işlemini otomatik yapıyor.” dedi.

– “Projeyi daha da geliştirmek istiyoruz”

Proje ortaklarından Furkan Üçüncü de projenin yaklaşık 6 aylık bir çalışma süresini kapsadığını anlatarak, “Projeyi daha da geliştirmek istiyoruz. Bu projeyi hayata geçirebilirsek ve en azından bir insanın bile hayatını kurtarabilirsek bu bizi çok mutlu edecek. Bu kapsamda da projeyi geliştirmek için farklı çalışmalara ve araştırmalara yöneldik.” dedi.

Üçüncü, projeye farklı eklemeler yapmak istediklerine dikkati çekerek, “Hastanelerde ‘karbonmonoksit gazı şu evde algılandı, müdahale yapılabilir’ diye bir sistem geliştirebiliriz. Bu sistem sayesinde acillere konum bilgisi gönderebiliriz. Bu tarzda birçok özellik daha ekleyerek, projeyi daha da geliştirmeyi planlıyoruz. Projeye ek olarak acil durumu acil servise direk arama yollanabilir bir modülde kullanabiliriz.” diye konuştu.

Ortamdaki gazları uzaklaştırmanın en iyi yolunun havalandırma olduğunu işaret eden Üçüncü, “Şu anda sistem bunu yapıyor ve böylece can kaybı yaşanmasının önüne geçilmiş oluyor.” ifadesini kullandı.