Dava Partisi’nden Maliki ve İbadi'yi yakınlaştırma çabası

BAĞDAT (AA) – Irak'ta 13 yıllık iktidarını kaybetmek üzere olan Şii İslami Dava Partisi'nin, bugün yaptığı toplantıda, hükümet müzakerelerine katılmak için ayrışan Nuri el-Maliki ve Haydar el-İbadi kanadını birleştirme çabasına girdiği ifade edildi.

Bağdat'taki parti binasında bir araya gelen partililer, Genel Başkan ve eski Başbakan Nuri el-Maliki liderliğinde toplandı. Maliki ile arası bozuk olduğu ve uzun zamandır parti binasına girmediği ifade edilen, ikinci dönem başbakanlık şansı azalan Başbakan Haydar el-İbadi de bu toplantıda yer aldı.

Toplantı sonrası partiden yapılan yazılı açıklamada, parti içerisindeki görüş ayrılıklarının giderilmesi ve seçimlere ayrı katılan Maliki'nin Kanun Devleti ile İbadi'nin Nasır Koalisyonu'nun görüş ve programlarını birleştirerek, mecliste bu iki grubun birleşerek tek grup olmasının önemine değinildiği ifade edildi. Toplantıda, parti genel kongresinin de en yakın zamanda yapılması kararı alındığı aktarıldı.

Bu açıklamayla, Maliki ve İbadi arasındaki ayrışma ve fikir ayrılığının açıkça ortaya çıktığı ve parti olarak iktidarı kaybetme endişesi taşındığı yorumları yapıldı.

Şii dini merci Ayetullah Ali es-Sistani, geçen günlerde "geçmiş dönemlerde iktidarda bulunan kişilerin bir daha Başbakanlık için desteklenmeyeceği" açıklaması yapmıştı. Sistani'nin bu mesajıyla ikinci dönem Başbakanlığa gözünü diken İbadi'nin şansının kalmadığı ifade edilmişti.

İbadi de Sistani'nin açıklaması sonrası yaptığı basın toplantısında, ikinci dönem başbakanlık için aday olmayacağı sinyalini vermişti.

12 Mayıs'ta yapılan seçimler sonrası Meclis Başkanı ve iki yardımcısı seçilse de Başbakanı belirleyecek ve hükümeti kuracak meclis büyük grubuna henüz karar verilemedi.

-Şiiler, Başbakan düğümünü çözemiyor

Şii gruplar, tek bir aday üzerinde anlaşamıyor. Seçim birincisi Mukteda es-Sadr, Başbakanın "bağımsız ve teknokrat" olması gerektiği üzerinde dururken, seçim ikincisi İran destekli Fetih Koalisyonu, kendilerine yakın bir Başbakan adayı bulma peşinde.

Şii gruplar arasında birden fazla aday ismi dillendirilse de bu adayın Necef'in onayından geçmesi gerektiği biliniyor.

Son günlerde, eski Cumhurbaşkanı Celal Talabani döneminde Cumhurbaşkanlığı Yardımcılığı ve Petrol Bakanlığı görevleri yapan bağımsız Şii aday Adil Abdulmehdi'nin adı başbakanlık için geçiyor. Uzun yıllar İran destekli Şii Yüksek İslami Konseyi lider kadroları arasında bulunan Abdulmehdi, 2016'da buradan istifa ettiğini açıklamıştı.

Abdulmehdi, Cumhurbaşkanlığı Yardımcılığı ve Petrol Bakanlığı görevlerinden de istifa ederek ayrılmıştı. Sadr tarafından desteklendiği iddia edilen Abdulmehdi hakkında İran destekli Fetih Koalisyonu ve Necef mercisinin tutumunun henüz net olmadığı ifade ediliyor.

İbadi tarafından görevinden alınan eski Milli Güvenlik Müsteşarı Falih Feyyad ve Dava Partisi lider kadrosundan Tarık Necim'in de başbakanlık için aday gösterileceği ileri sürülüyor.

İbadi başbakanlık adaylığından çekildiğinin sinyalini verdi

BAĞDAT (AA) – Irak Başbakanı Haydar el-İbadi, ikinci dönem başbakanlık talebinin olmadığını ifade ederek, adaylıktan çekildiği mesajını verdi.

İbadi, Bağdat’ta yaptığı basın toplantısında, “Dini merci Ayetullah Ali es-Sistani’nin talimatına saygı duyuyoruz ve buna uyacağız. İkinci dönem başbakanlık talebim olmadı, olmayacak da. Sandalyeye sarılı kalmayacağım.” diyerek, yeni hükümet için başbakanlık adaylığından çekildiğinin sinyalini verdi.

Irak’ta görev tesliminin silahlı çatışmayla değil barışçıl yollarla olması gerektiğini ifade eden İbadi, “Halka hizmet noktasındaki görevimiz yeni hükümet kurulana kadar sürecek. Barışçıl yollarla görev teslimi dersini herkese vereceğiz.”

Irak’ta Necef merkezli Şii dini merci Ali es-Sistani, ülkede geçmiş dönemlerde iktidarda bulunmuş kişilerin yeni dönem için başbakanlığını desteklemeyeceğini açıklamıştı. Bu açıklama, ikinci dönem başbakanlık için çabalayan İbadi’ye Necef’ten veto geldiği şeklinde yorumlanmıştı.

Irak’ta genel seçimler 12 Mayıs tarihinde yapılsa da siyasi anlaşmazlıklardan dolayı henüz hükümet kurulamadı.

İranlı milletvekilinden Irak'la ilgili tazminat iddiası

ANKARA (AA) – İranlı reformist milletvekili Mahmud Sadıki, Irak'ın İran'a 1,1 trilyon dolar borcu olduğunu ancak ülkesinin bu borcun ödemesini ertelediğini öne sürdü.

Tahran'ın reformist milletvekillerinden Sadıki, sosyal medya hesabından yaptığı paylaşımda, "Irak, (Birleşmiş Milletler Güvenlik Konseyi'nin) 598 sayılı karar gereği İran'a savaştaki zararların tazminatı olarak 1,1 trilyon dolar savaş tazminatı borçlu. Ancak İran hükümeti, Irak halkının içinde bulunduğu şartları düşünerek bunu ertelemiştir." ifadelerini kullandı.

Sadıki ayrıca, Irak Başbakanı Haydar el-İbadi'yi "bir milyondan fazla kişinin hayatını kaybettiği İran-Irak savaşından kaynaklı zararları telafi etmek yerine İran'a karşı ABD'nin tek taraflı uyguladığı zalimce ambargolara katıldığı" gerekçesiyle eleştirdi.

İbadi, ABD'nin salı günü devreye giren İran'a karşı yaptırımlarına ilişkin yaptığı açıklamada, "yaptırımları doğru bulmadıklarını ancak Irak halkının zarar görmemesi için ABD'nin yaptırımlarına uyacaklarını" belirtmişti.

İran Meclisi Dış Politika ve Milli Güvenlik Komisyonu Başkanı Haşmetullah Felahetpişe de Ekim 2016'da, o dönem komisyon üyesi sıfatıyla, "İran-Irak savaşındaki rolü nedeniyle ülkesinin Bağdat yönetiminden tazminat talebinde bulunması gerektiğini" söylemişti.

Trump-İbadi görüşmesinde Doğu Guta'daki saldırı konuşuldu

WASHINGTON (AA) – ABD Başkanı Donald Trump ile Irak Başbakanı Haydar el-İbadi arasındaki telefon görüşmesinde, DEAŞ'la mücadelenin yanı sıra Beşşar Esed rejiminin Doğu Guta'daki kimyasal silah saldırısının da ele alındığı bildirildi.

Beyaz Saray, Trump-İbadi görüşmesine ilişkin yazılı açıklama yaptı.

Açıklamada, "Başkan Trump ile Başbakan İbadi, Suriye'deki durumu ve Şam yakınlarındaki ürkütücü muhtemel kimyasal saldırı haberlerini ele aldılar." ifadesine yer verildi.

İbadi'nin Trump'a, DEAŞ'a karşı mücadelede ABD'nin verdiği "kararlı destekten" dolayı teşekkür ettiği kaydedilen açıklamada, "İki lider ayrıca DEAŞ'ın kalıntılarının da temizlenmesi sürecinin hızlandırılmasını ve bölgedeki diğer tehditlere karşı beraber çalışma ihtiyacını konuştular." değerlendirmesi yapıldı.

Ayrıca Trump ile İbadi'nin, yaklaşan seçimler öncesinde Irak'ın birlik ve bütünlüğünün önemine de vurgu yaptıkları belirtildi.

Esed rejimi, önceki gün akşam saatlerinde, ablukada tuttuğu Duğu Guta'da muhaliflerin kontrolündeki son noktası olan Duma ilçesinde kimyasal silah kullanmıştı. Saldırı sonucu en az 78 kişi can verirken, yüzlerce kişi de gazdan etkilenmişti.

Öte yandan ABD Başkanı Trump, Twitter hesabından yaptığı açıklamada, "Başkan Putin, Rusya ve İran, hayvan Esed'i destekledikleri için sorumlular. Büyük bedel ödenecek." değerlendirmesini yapmıştı.

Ayrıca ABD'nin BM Daimi Temsilciğinden yapılan yazılı açıklamaya göre, Birleşmiş Milletler Güvenlik Konseyi (BMGK), Fransa, İngiltere, ABD ve konseyin geçici üyelerinden Fildişi Sahili, Hollanda, Peru, Polonya, Kuveyt ve İsveç'in talebi üzerine 9 Nisan Pazartesi günü söz konusu kimyasal saldırıyı görüşmek üzere toplanma kararı almıştı.

Irak Başbakanı İbadi'den "Kudüs" açıklaması

BAĞDAT (AA) – Irak Başbakanı Haydar el-İbadi, ABD Büyükelçiliğinin Kudüs’e taşınmasını kabul etmediklerini belirtti.

İbadi, başkent Bağdat'taki haftalık basın toplantısında, ABD'nin Büyülelçiliğini Kudüs'e taşıması halinde bunun kötü sonuçlar doğurabileceğini ifade etti.

Başbakan İbadi, "ABD Büyükelçiliğinin Kudüs’e taşınmasını kabul etmiyoruz. Bunun olumsuz yansımaları konusunda uyarıda bulunuyoruz." ifadelerini kullandı.

Toplantıda yolsuzlukla mücadele konusuna da değinen İbadi, yolsuzlukla mücadelesine devam edeceğini ancak bunu "siyasi malzeme ya da seçim aracı" olarak görmediklerini kaydetti.

Kerkük’te ABD güçlerinin bulunduğu iddiasına ilişkin de İbadi, "Irak’ın hiçbir kentinde yabancı güç bulunmuyor. Bu güçler sadece askeri üslerde bulunuyor ve eğitim verme amaçlı görev yapıyorlar." diye konuştu.

Irak-Suriye sınırının güvenliği ve terör örgütü DEAŞ’la mücadele meselesi hakkında İbadi, söz konusu sınırın güvenliğini sağlamak için kapsamlı planları olduğunu sözlerine ekledi.

Irak Başbakanı İbadi’den “Kudüs” açıklaması

BAĞDAT (AA) – Irak Başbakanı Haydar el-İbadi, ABD Büyükelçiliğinin Kudüs’e taşınmasını kabul etmediklerini belirtti.

İbadi, başkent Bağdat'taki haftalık basın toplantısında, ABD'nin Büyülelçiliğini Kudüs'e taşıması halinde bunun kötü sonuçlar doğurabileceğini ifade etti.

Başbakan İbadi, "ABD Büyükelçiliğinin Kudüs’e taşınmasını kabul etmiyoruz. Bunun olumsuz yansımaları konusunda uyarıda bulunuyoruz." ifadelerini kullandı.

Toplantıda yolsuzlukla mücadele konusuna da değinen İbadi, yolsuzlukla mücadelesine devam edeceğini ancak bunu "siyasi malzeme ya da seçim aracı" olarak görmediklerini kaydetti.

Kerkük’te ABD güçlerinin bulunduğu iddiasına ilişkin de İbadi, "Irak’ın hiçbir kentinde yabancı güç bulunmuyor. Bu güçler sadece askeri üslerde bulunuyor ve eğitim verme amaçlı görev yapıyorlar." diye konuştu.

Irak-Suriye sınırının güvenliği ve terör örgütü DEAŞ’la mücadele meselesi hakkında İbadi, söz konusu sınırın güvenliğini sağlamak için kapsamlı planları olduğunu sözlerine ekledi.

İbadi, askeri güçlerin ilerleyişini 24 saatliğine durdurdu

BAĞDAT (AA) – Irak Başbakanı Haydar el-İbadi, merkezi yönetim güçlerinin tartışmalı bölgelerdeki ilerleyişinin 1 gün durdurulması kararı verdi.

Irak Başbakanlık Basın Ofisi'nin açıklamasında, "Başbakan İbadi, federal güçlerle Irak Kürt Bölgesel Yönetimi güçleri arasındaki ortak teknik ekibin, Irak federal güçlerini tüm tartışmalı bölgeler, Fişhabur ve uluslararası sınırlara acilen ve tek bir ülkenin insanları arasında hiçbir çatışma yaşanmadan ve kan akmadan yerleştirmesini sağlaması için askeri güçlerinin ilerleyişini 24 saatliğine durdurma kararı aldı." denildi.

Irak Başbakanı İbadi, Ürdün’de

AMMAN (AA) – Ürdün Kralı 2. Abdullah'ın, Irak Başbakanı Haydar el-İbadi ile iki ülke arasındaki ilişkiler ve bölgesel gelişmeleri görüştüğü bildirildi.

Kraliyet Divanı'ndan yapılan yazılı açıklamaya göre, Kral Abdullah resmi temaslarda bulunmak üzere Ürdün'e gelen İbadi'yi başkent Amman'da kabul etti. Görüşmede, Ürdün ve Irak arasındaki ilişkiler ile siyasi, ekonomik ve güvenlik alanında iş birliğini güçlendirme, bölgesel gelişmeler ve terörle mücadele konuları ele alındı.

Abdullah, Irak'ın güvenliğini, istikrarını ve toprak bütünlüğünü koruma konusundaki çabasını desteklediklerini kaydetti.

"Güvenli, istikrarlı ve parçalanmamış bir Irak, bölge güvenliği ve istikrarının temel taşıdır." diyen Abdullah, ülkesinin elindeki tüm imkanlarla Irak'ı desteklemeye hazır olduğunu dile getirdi.

İbadi ise Irak ordusunun terör çetelerine yönelik kazandığı başarılar, Irak'ın bölgenin geleceğiyle ilgili vizyonu, ulusal uzlaşının sağlanması ve sıkıntıların aşılması için Irak hükümetinin harcadığı çabalar konusunda Kral Abdullah'a bilgi verdi.

İbadi yurt dışı gezisi kapsamında Suudi Arabistan ve Mısır'ın ardından Ürdün'e gelmişti.

Irak Başbakanı İbadi, Suudi Arabistan’da

RİYAD (AA) – Resmi temaslarda bulunmak üzere Suudi Arabistan'a giden Irak Başbakanı Haydar el-İbadi, Kral Selman bin Abdulaziz tarafından kabul edildi.

Suudi Arabistan'ın resmi haber ajansı SPA'ya göre, Kral Selman bin Abdulaziz, resmi temasları kapsamında ülkeyi ziyaret eden Irak Başbakanı Haydar el-İbadi ve beraberindeki heyeti, Başkent Riyad'ın Dıriyye bölgesindeki el-Ouca sarayında kabul etti.

Görüşmenin ardından Kral Selman, İbadi onuruna akşam yemeği verdi.

Başbakan İbadi, yarın ABD Dışişleri Bakanı Rex Tillerson'ın açılış programına katılacağı Suudi Arabistan ve Irak'ın Koodinasyon Kurulu Toplantısı'na iştirak edecek.

Öte yandan, Irak temaslarını sürdüren Suudi Arabistan Enerji, Sanayi ve Maden Kaynakları Bakanı Halid el-Falih'i, Irak Cumhurbaşkanı Fuad Masum kabul etti.

Görüşmede iki ülke arasında ortak işbirliği, petrol üreten ülkelerin üretimini düşürmesi ve petrol piyasalarının yeniden düzenlenmesi gibi konuların görüşüldüğü kaydedildi.

Görüşmede, Bakan Falih, Kral Selman tarafından gönderilen mektubu Irak Cumhurbaşkanı Fuad Masum'a teslim etti.

İbadi’den “Amerikan desteği artacak” açıklaması

WASHINGTON (AA) – ABD’nin başkenti Washington’da konuşan Irak Başbakanı Haydar el-İbadi, “Trump yönetimi yaptıklarımızı görüyor ve takdir ediyor. Bize destek vermeye devam edecekler. (Terörle mücadele) Görevini tamamlamamız noktasında artan bir destek sağlanacağının güvencesi verildi.” dedi.

İbadi, ABD Barış Enstitüsü’nde yaptığı konuşmada, ABD Başkanı Donald Trump ile Beyaz Saray’daki görüşmesi ve terör örgütü DEAŞ’la mücadelede geldikleri noktaya ilişkin açıklamalarda bulundu.

ABD’nin yeni yönetimini terörle mücadelede çok kararlı gördüğünü vurgulayan İbadi, kendilerine verilecek desteğin artacağı sinyalini aldığını dile getirdi.

İbadi, “Trump yönetimi yaptıklarımızı görüyor ve takdir ediyor. Bize destek vermeye devam edecekler. (Terörle mücadele) Görevini tamamlamamız noktasında artan bir destek sağlanacağının güvencesi verildi.” diye konuştu.

ABD’nin terörle mücadele noktasındaki stratejisinin sadece askeri bir planlama olmadığını söyleyen İbadi, “ABD kamuoyunun dışarıya çok sayıda asker gönderilmesini istediğini sanmıyorum. DEAŞ’la mücadele için bir plan var, ben görmedim ama DEAŞ’ı ortadan kaldırmak için bizim bölgesel bir planımız olmalı.” değerlendirmesini yaptı.

– “Suriye’de yaşananlar bizi doğrudan etkiledi”

İbadi, Irak’ın “bölgede yaşananların kurbanı” olduğunu ifade etti.

“DEAŞ tehdidi ülkemizi doğrudan etkiledi; Suriye’de yaşananlar bizi doğrudan etkiledi.” diyen İbadi, Musul’u DEAŞ’ın elinden büyük ölçüde kurtardıklarını, bu terör örgütüyle mücadele ederken Irak ordusu ile Peşmerge güçleri arasında çok iyi bir uyum yakalandığını belirtti.

Peşmerge güçleriyle yakaladıkları uyuma dikkati çeken İbadi, “Irak tarihinde böyle bir şey yok. İki yıl önce Irak ordusu içinde parçalanmışlık vardı ve halk ordusuyla gurur duymuyordu; bugün ise gurur duyuyor.” ifadelerini kullandı.

Başbakan İbadi, ülkedeki reform ve istikrar ihtiyacına da vurgu yaptı.

Irak’ın “yeni bir demokrasi” olduğunu ve insanların yeniden güveneceği bir yönetimi sağlamak için çok mesafe katetmeleri gerektiğini dile getiren İbadi, terörle mücadelede askeri olmayan alanlarda da gayret gösterdiklerini ve bu konuda uluslararası desteğe ihtiyaç duyduklarını bildirdi.

İbadi, “DEAŞ yok edilebilir, bunu başarabiliriz ve benzer terör örgütlerinin yeniden ortaya çıkmasını da engelleyebiliriz.” değerlendirmesinde bulunarak, terörle mücadele noktasında başarılı olacaklarına inandığını kaydetti.

Bölgede hala DEAŞ’a karşı tutarlı bir medya söylemi göremediğine değinen İbadi, “Azalarak da olsa DEAŞ hala kendine eleman ve fon bulabiliyor. Bazı ülkeler de bölgesel çıkarları için teröristleri araç olarak kullanıyor.” yorumunu yaptı.

Son dönemde Suudi Arabistan ile yeni bir açılım yapmaya çalıştıklarını vurgulayan İbadi, Irak’ın “İran’ın uydusu olduğu” iddialarını ise reddetti.